Zasiłek chorobowy w zeznaniu podatkowym w Niemczech – czy trzeba go rozliczyć?

W życiu zdarzają się różne sytuacje, przez które możemy być niezdolni do wykonywania swoich obowiązków zawodowych. Jeżeli niezdolność do pracy spowodowana chorobą utrzymuje się przez dłuższy czas, wypłacone zostanie Krankengeld. W dzisiejszym wpisie skupimy się na zasiłku chorobowym w zeznaniu podatkowym. Odpowiemy na pytania, czy zapłacimy od niego podatek i jaki będzie miał wpływ na ostateczne rozliczenie. Zapraszamy do lektury.

Komu przysługuje zasiłek chorobowy w Niemczech?

Prawo do zasiłku chorobowego mają wszyscy pracownicy oraz osoby pobierające zasiłek dla bezrobotnych (ALG I) w Niemczech, którzy są objęci ustawowym ubezpieczeniem zdrowotnym i są chorzy przez dłuższy okres. Służy on do zrekompensowania utraty dochodów w przypadku niezdolności do pracy w wyniku choroby lub ciężkiego wypadku.

Osoby, które nie są w stanie wykonywać obowiązków zawodowych w wyniku choroby i otrzymają od lekarza stosowne zaświadczenie, przez pierwsze 6 tygodni pobierać będą pełne wynagrodzenie, które w dalszym ciągu wypłacać będzie pracodawca. Nazywa się to w Niemczech “Entgeltfortzahlung im Krankheitsfall” i reguluje to ustawa o ciągłości wynagrodzenia (tzw. Entgeltfortzahlungsgesetz).

Jeżeli choroba czy uraz okażą się poważniejsze i po tym czasie nie jesteśmy w stanie wrócić do pracy, to zacznie przysługiwać nam zasiłek chorobowy. W tym celu nie trzeba składać żadnego dodatkowego wniosku – w praktyce proces przyznania zasiłku rozpoczyna się automatycznie na podstawie zaświadczenia lekarskiego, choć kasa chorych może wymagać uzupełnienia dokumentów lub potwierdzenia danych. Należy jedynie pamiętać, aby wysłać zaświadczenie od lekarza bezpośrednio do kasy chorych – wtedy nasza firma ubezpieczeniowa skontaktuje się z nami. Od niedawna wniosek przesyła się drogą elektroniczną.

Ile wynosi zasiłek chorobowy w Niemczech?

Wysokość zasiłku chorobowego wynosi najczęściej 70% wynagrodzenia zasadniczego brutto i nie więcej niż 90% wynagrodzenia netto – jednak wyłącznie do wysokości limitu wymiaru składek. Należy pamiętać, że do wynagrodzenia netto doliczone zostaną jednorazowe dodatki otrzymywane od pracodawcy z ostatnich 12 miesięcy, np. premia świąteczna. Na rok 2026 zasiłek chorobowy jest ograniczony do ustawowego maksimum 135,63 euro dziennie – corocznie jest ono aktualizowane i uzależnione od limitu składek. 

W przypadku osób bezrobotnych pobierających świadczenie ALG I, o wysokości zasiłku chorobowego decydować będzie ostatnio otrzymywana kwota zasiłku dla bezrobotnych.

Czy tak jak inne świadczenia zasiłek chorobowy jest wolny od podatku? O tym w dalszej części artykułu.

”

Zasiłek chorobowy w Niemczech jest wolny od podatku, ale nie oznacza to, że można go pominąć w rozliczeniu. Jeśli Krankengeld przekroczy 410 euro w roku, trzeba uwzględnić go w deklaracji, bo może wpłynąć na stawkę podatku od pozostałych dochodów. To częsty powód różnic między oczekiwanym zwrotem a ostateczną decyzją urzędu 

Jak starać się o zasiłek chorobowy w Niemczech?

Po pierwszych 6 tygodniach niezdolności do pracy, w trakcie których pracodawca wypłaca pełne wynagrodzenie (tzw. Entgeltfortzahlung), obowiązek przechodzi na kasę chorych (Krankenkasse), która od 43. dnia wypłaca zasiłek chorobowy – Krankengeld. Aby rozpocząć procedurę, konieczne jest posiadanie elektronicznego zaświadczenia lekarskiego. Dokument eAU – Arbeitsunfähigkeitsbescheinigung należy przesłać do swojej kasy chorych – najczęściej odbywa się to automatycznie lub poprzez portal online (np. mein.aok.de czy meine.tk.de) i powinno nastąpić w ciągu 7 dni.

Wniosek o Krankengeld można złożyć online lub pocztą, dołączając wymagane dokumenty, takie jak odcinki wypłat (Lohnabrechnungen) z ostatnich 12 miesięcy oraz aktualne eAU. W praktyce dane o wynagrodzeniu przekazywane są przez pracodawcę, a kasa chorych kontaktuje się z ubezpieczonym tylko w razie potrzeby uzupełnienia informacji. 

Pierwsza wypłata następuje zazwyczaj po około 3–4 tygodniach i jest liczona wstecz od 43. dnia choroby, a zasiłek może być wypłacany maksymalnie przez 78 tygodni. Warto pamiętać o zgłoszeniu choroby pracodawcy już pierwszego dnia (telefonicznie lub mailowo) oraz o możliwości monitorowania statusu wniosku w aplikacji kasy chorych. W przypadku odmowy przysługuje prawo do odwołania (Widerspruch) w ciągu 1 miesiąca.

Jak długo można pobierać zasiłek chorobowy?

Zasiłku chorobowego nie można jednak pobierać w nieskończoność – wypłacany jest maksymalnie przez 78 tygodni w ciągu trzech lat na chorobę (wliczając 6 tygodni wypłaty wynagrodzenia przez pracodawcę). Po tym okresie, w przypadku dalszych problemów zdrowotnych uniemożliwiających pracę, pozostaje starać się o rentę.

Po omówieniu podstawowych informacji na temat świadczenia wypłacanego w przypadku niemożności do wykonywania obowiązków zawodowych. Przejdźmy teraz do formalności związanych z urzędem skarbowym i odpowiedzmy sobie na wcześniej postawione pytanie – czy zasiłek chorobowy musi być opodatkowany?

Czy zapłacimy podatek od zasiłku chorobowego?

Zasiłek chorobowy w Niemczech jest wolny od podatku, ale podlega pod rozliczenie z progresją – Progressionsvorbehalt. Oznacza to, że może podnieść obciążenie, jakie będziemy musieli zapłacić od regularnego wynagrodzenia, jeżeli w danym roku takie również otrzymywaliśmy.

Należy także pamiętać, że od świadczenia chorobowego nadal będą pobierane składki na ubezpieczenie emerytalne, ubezpieczenie od utraty pracy i opiekę długoterminową. Odbywać będzie się to jednak automatycznie, przed wysłaniem pieniędzy na konto beneficjenta.

Zasiłek chorobowy a podatek – czym jest rozliczenie z progresją?

Tak więc zasiłek chorobowy nie jest sam w sobie opodatkowany, jednak może przyczynić się do zwiększenia obciążenia podatkowego ze względu na klauzulę progresji. Aby to zobrazować, przedstawimy przykład – przez 6 miesięcy pobieramy wynagrodzenie, a następnie ulegamy wypadkowi i przechodzimy na zasiłek chorobowy. Pomimo że od Krankengeld nie jest pobierany podatek, to podnosi on jego stawkę, którą zapłacimy od dochodu, który uzyskaliśmy, gdy jeszcze pracowaliśmy. W ten sposób obciążenie może być znacznie wyższe niż w przypadku rozliczenia za sam okres pracy.

Zasiłek chorobowy w deklaracji podatkowej – czy należy go uwzględnić?

Niemiecki system podatkowy zakłada, że jeśli otrzymujemy nieopodatkowane świadczenie zastępujące wynagrodzenie wyższe niż 410 euro w danym roku podatkowym, to należy dołączyć je do deklaracji składanej w urzędzie skarbowym.

Pomimo że zasiłek chorobowy jest wolny od podatku, to tak jak pisaliśmy wcześniej, może wpływać na wysokość stawki podatkowej. Dlatego należy uwzględnić go w rocznym rozliczeniu w rubryce „Einkommensersatzleistungen” jako świadczenie zastępujące dochód. 

Jeżeli pobieraliśmy zasiłek chorobowy i musimy złożyć deklarację, kasa chorych udostępnia odpowiednie zaświadczenie (np. Bescheinigung für das Finanzamt), często w formie elektronicznej. 

Zasiłek chorobowy w zeznaniu podatkowym – skorzystaj z aplikacji Taxando

Musisz złożyć rozliczenie w niemieckim urzędzie skarbowym i zastanawiasz się jak uwzględnić w nim zasiłek chorobowy wpływający na opodatkowanie? Skorzystaj z naszej aplikacji do obliczania podatku Taxando, dzięki której w szybki i wygodny sposób załatwisz wszystkie formalności. Nasze narzędzie zdecydowanie ułatwi Ci uwzględnienie zasiłku chorobowego w zeznaniu podatkowym i pomoże w ustaleniu należnego zwrotu. Ściągnij nasz program już dziś – zapraszamy!